Rzayeva Münəvvər Məcid qızı (6 iyun 1929, Şuşa – 6 iyun 2004, Bakı) — Azərbaycanlı heykəltaraş və ilk monumentalçı qadın heykəltaraş. Azərbaycan Respublikasının

Münəvvər Rzayeva
Münəvvər Rzayeva
Doğum adı	Münəvvər Məcid qızı Rzayeva
Doğum tarixi	6 iyun 1929
Doğum yeri	Şuşa, Azərbaycan SSR, ZSFSR, SSRİ;
Vəfat tarixi	6 iyun 2004 (75 yaşında)
Vəfat yeri	Bakı, Azərbaycan;
Fəaliyyəti	heykəltaraş
Təhsili	Əzim Əzimzadə adına Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Məktəbi,; Moskva Dövlət Rəssamlıq İnstitutu[d];
Mükafatları

Rzayeva Münəvvər Məcid qızı (6 iyun 1929, Şuşa – 6 iyun 2004, Bakı) — Azərbaycanlı heykəltaraş və ilk monumentalçı qadın heykəltaraş. Azərbaycan Respublikasının əməkdar rəssamı (1992).

Həyatı

Münəvvər Rzayeva 6 iyun 1929-cu ildə Şuşada anadan olmuşdur. Şuşada tanınmış xalça ustası Məcid kişinin ailəsində böyüyüb. 1950-ci ildə Bakıda Əzim Əzimzadə adına Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Məktəbini, 1956-cı ildə isə V. İ. Surikov adına Moskva Dövlət Rəssamlıq Akademiyasının heykəltaraşlıq fakültəsini bitirmişdir. O, Nikolay Tomskinin sinfində təhsil alıb.

1943-cü ildən müxtəlif sərgilərin iştirakçısı olub. Münəvvər Rzayeva 1953-cü ildən Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının Üzvü seçilmişdir. Eyni zamanda, Mədəniyyət Nazirliyinin Dövlət Komissiyasının üzvü olmuş, AMEA Nizami adına Ədəbiyyat Muzeyində bərpaçı rəssam kimi fəaliyyət göstərmiş və bir sıra heykəlləri bərpa etmişdir.

Onun əsərləri Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyi, Nizami Gəncəvi adına Milli Azərbaycan Ədəbiyyatı Muzeyi, Ordubadi muzeyi, Siyəzən mədəniyyət evi və Bədii Fondda saxlanılır.

M. Rzayeva psixoloji portret ustası idi. Heykəlləri qranit, mərmər, bürünc, ağac və s. materiallardan istifadə edərək yaradırdı. Yaradıcılığını, əsasən, sənət adamlarının heykəlləri, o cümlədən dövlət xadimlərinin və əmək qəhrəmanlarının heykəlləri, büstləri, barelyefləri təşkil edirdi. Hüseyn Cavid, Sergey Yesenin, Nəriman Nərimanov, Mikayıl Müşfiq, Nazim Hikmətin büstləri onun yaradıcı fəaliyyətində xüsusi yer tutur.

Münəvvər Rzayeva 6 iyun 2004-cü ildə Bakı şəhərində vəfat etmişdir.

Mükafatları

Azərbaycan Respublikasının əməkdar rəssamı — 4 mart 1992

Xatirəsi

2019-cu ildə Münəvvər Rzayevanın 90 illik yubileyi qeyd olunmuşdur.

2024-cü ildə Münəvvər Rzayevanın 95 illik yubileyi münasibətilə “Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi” QSC-nin (ASCO) “Suraxanı” gəmi-muzeyində heykəltaraşın əsərlərindən ibarət sərgi təşkil olunmuşdur.

Əsərləri

Şəxs	Tarix	Yerləşdiyi yer	Qeyd
Sevil Qazıyeva (Sevil Qazıyevanın heykəli)	1969	Bakı	barelyef (bürünc)
Mikayıl Müşfiq (Mikayıl Müşfiqin heykəli)	1970	Bakı	büst (qırmızı qranit)
Sergey Yesenin	1977	Mərdəkan	heykəl
Ayna Sultanova	1986	Bakı	büst
Mehdixan Vəkilov	1976	Bakı (2-ci Fəxri Xiyaban)	heykəl
Əlibala Şirinov	1973	Bakı (2-ci Fəxri Xiyaban)	heykəl
Bəhmənyar		Bakı (Nizami Gəncəvi adına Milli Azərbaycan Ədəbiyyatı Muzeyi)	büst (mərmər)
İmadəddin Nəsimi		Bakı	heykəl (ağac)
Səməd Vurğun	1966	İmişli	heykəl
Sevil Qazıyeva	1972	Zaqatala	heykəl
Mirzə Ələkbər Sabir	1973	Quba	büst
Məhsəti Gəncəvi (Məhsəti Gəncəvinin heykəli (Gəncə, 1983))	1983	Gəncə	heykəl
Mikayıl Müşfiq	1989	Xızı (Sayadlı)	heykəl
Nigar Rəfibəyli (Nigar Rəfibəylinin heykəli (Gəncə, 1998))	1998	Gəncə	heykəl (bürünc)
Heydər Əliyev	1998	Qusar ("Heydər Zirvəsi")	barelyef (tunc)