Zemfira Yusif qızı Səfərova (10 iyun 1937, Kislovodsk, Stavropol diyarı) — Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi (1989), Əməkdar elm xadimi, sənətşünaslıq elm

Zemfira Yusif qızı Səfərova 1937-ci il iyun ayının 10–da Kislovodskda ziyalı ailəsində anadan olmuşdur. 1960-cı ildə Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasının Nəzəriyyə fakültəsini bitirmişdir.

Zemfira Səfərova AMEA –da kiçik elmi işçi vəzifəsindən şöbə müdiri vəzifəsinədək yüksəlmiş və 1980-ci ildən bu günədək "Azərbaycan musiqisinin tarixi və nəzəriyyəsi" şöbəsinə rəhbərlik edir.

Musiqişünas 20 – dən çox kitab, 150 – dən artıq elmi əsərin müəllifidir. O, qədim və orta əsr Azərbaycan musiqi tarixini tədqiq etmiş, "Azərbaycan musiqi elmi (XII – XX əsrlər)" adlı fundamental monoqrafiyasını yazmışdır.

Zemfira Səfərova hazırda Bəstəkarlar İttifaqının "Musiqişünaslıq və tənqid" bölməsinin rəhbəri, "Musiqi dünyası" jurnallarının redaksiya heyətinin, elmi şuranın üzvüdür.

Musiqişünas 1989-cu ildə Əməkdar incəsənət xadimi, 1996-cı ildə sənətşünaslıq doktoru, 1998-ci ildə isə professor adı almışdır.

• Əməkdar incəsənət xadimi(1989)
• Əməkdar elm xadimi(2006)
• "Humay" mükafatı laureatı
• AMEA-nın fəxri fərmanı
• Şöhrət ordeni(2022)

Kitabları

• "Azərbaycanın musiqi elmi" (XIII–XX əsrlər). Bakı: "Elm", 1998.
• "Музыкально-эстетические взгляды Узеира Гаджибекова". Moskva, 1973.
• "Üzeyir Hacıbəyov yaradıcılığında nəzəri və estetik problemlər".
• "Kapa Kapaeв. Научно публисистическое наследие". Bakı: "Elm", 1988.
• M. M. Nəvvabın "Vüzuhul-ərqam" risaləsi. Bakı: "Elm", 1989.
• Səfiyəddin Urməvi.
• Əbdül Qadir Marağayi.
• Qədim musiqi terminləri lüğəti.
• Ölməzlik.
• Şərq musiqisinin peyğəmbəri.
• Azərbaycan musiqi tarixi: I cild. Bakı: "Şərq-Qərb", 2012.

Məqalələri

• Tehranda Səfiəddin Urməviyə həsr edilmiş beynəlxalq konress. "Musiqi dünyası" jurnalı.
• Fətullah Şirvani və onun "Musiqi məcəlləsi" risaləsi 2013-11-03 at the Wayback Machine. "Qobustan" jurnalı.
• XV əsr Şirvan aliminin "Musiqi məcəlləsi". "Musiqi dünyası" jurnalı.
• "Musiqi məcəlləsi" (XV əsr) və "Vüzuhul Ərqam" (XIX əsr) risaləsində muğamın və musiqi alətlərinin rolu (dini baxışlar kontekstində). "Musiqi dünyası" jurnalı.
• Şərq musiqisinin peyğəmbəri. C. Qaryağdıoğlunun anadan olmasının 150 illiyi münasibətilə. 525-ci qəzet.- 2011.- 31 mart.- S.7.
• Некоторые проблемы сохранения, издания и исследования азербайджанского музыкального наследия в эпоху глобализации. Международный музыкальный культурологический журнал HARMONY.
• Музыкальные сочинения и стихи Абдулгадира Марагаи. Международный музыкальный культурологический журнал HARMONY.

2017-ci ildə Azərbaycan televiziyasında istehsal edilmiş Akademik Zemfira Səfərova adlı qısametrajlı sənədli televiziya filmi həsr olunmuşdur.

• Fətullah Şirvani
• Əbdülqadir Marağayi
• Elmira Səfərova