Yuri Vladimiroviç Andropov (2 (15) iyun 1914 – 9 fevral 1984) — sovet dövlət və partiya xadimi, 1982–1984-cü illərdə Sov.İKP MK-nın baş katibi, 1983–1984-cü ill

Yuri Andropov
Yuri Andropov
	rus. Юрий Владимирович Андропов
Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin baş katibi
	12 noyabr 1982 – 9 fevral 1984
Əvvəlki	Leonid Brejnev
Sonrakı	Konstantin Çernenko
SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin sədri
	16 iyun 1983 – 9 fevral 1984
Əvvəlki	Leonid Brejnev
Sonrakı	Konstantin Çernenko
Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin katibi
	24 may 1982 – 12 noyabr 1982
	23 noyabr 1962 – 21 iyun 1967
SSRİ Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinin sədri
	18 may 1967 – 26 may 1982
Əvvəlki	Vladimir Semiçastnı
Sonrakı	Vitali Fedorçuk[d]
SSRİ-nin Macarıstandakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri
	15 iyul 1954 – 7 mart 1957
Əvvəlki	Yevgeni Kiselyov[d]
Sonrakı	Yevgeni Qromov[d]
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi	2 (15) iyun 1914
Doğum yeri	Soluno-Dmitriyevskoye[d], Stavropol quberniyası[d], Rusiya imperiyası;
Vəfat tarixi	9 fevral 1984[…] (69 yaşında)
Vəfat yeri	Moskva, RSFSR, SSRİ;
Vəfat səbəbi	böyrək çatışmazlığı[d]
Dəfn yeri	Kreml divarı nekropolu;
Partiya	Ümumittifaq Kommunist (bolşeviklər) Partiyası (1939);
Təhsili	ÜİK(b)P MK yanında Ali Partiya Məktəbi[d] (–1947);
Fəaliyyəti	siyasətçi, diplomat
Dini	ateizm
Hərbi xidmət
Mənsubiyyəti	Sovet Sosialist Respublikaları İttifaqı
Qoşun növü	SSRİ Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsi
Döyüşlər	Böyük Vətən müharibəsi;
Rütbəsi	ordu generalı;
Təltifləri	; ;
	Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Yuri Vladimiroviç Andropov (2 (15) iyun 1914 – 9 fevral 1984) — sovet dövlət və partiya xadimi, 1982–1984-cü illərdə Sov.İKP MK-nın baş katibi, 1983–1984-cü illərdə SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin sədri, SSRİ Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinin sədri (1967–1982).

Həyatı

1914-cü il 15 iyunda Stavropol quberniyasında anadan olmuşdur.,

Komsomol hərəkatlarının fəal iştirakçısı olmuş və 1939-cu ildə ÜİK(b)P sıralarına daxil olmuşdur. 1938–1940-cı illərdə RSFSR Yaroslavl vilayət komsomol təşkilatının rəhbərlərindən biri təyin edilmişdir. Daha sonralar Karel-Fin SSR-in komsomol təşkilatının rəhbəri olmuşdur. Böyük Vətən müharibəsindən sonra Karel-Fin Kommunist Partiyası MK-nın 2-ci katibi kimi fəaliyyət göstərmişdir.

1951-ci ildə Ümumittifaq Kommunist (bolşeviklər) Partiyası Mərkəzi Komitəsi aparatına işə keçirilir. 1953-cü ildə Macarıstana SSRİ səfiri göndərilir və 1956-cı ildə, məhz onun birbaşa iştirakı ilə ölkəyə sovet qoşunları daxil olur. Öz "funksiyasını" yerinə yetirdikdən sonra Moskvaya geri çağrılır və Sov. İKP MK-ya şöbə müdiri təyin edilir.

1961-ci ildə Sov. İKP-nin XXI qurultayında o, partiya Mərkəzi Komitəsinin üzvü seçilir, daha sonra isə, Sov. İKP MK katibi kimi fəaliyyət göstərir. 1967-ci ildə partiya fəaliyyətindən SSRİ Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinə sədr göndərilir. Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsi-nin rəhbəri kimi 1967-ci ildə partiyanın ali orqanı olan MK Siyasi Bürosu üzvlüyünə namizəd, 1972-ci ildə Siyasi Büroya üzv seçilir. Öz fəaliyyətini o, əsasən, antisovet və dissident hərəkatına qarşı mübarizəyə həsr edir. 1976-cı il 10 sentyabrda ona ordu generalı hərbi rütbəsi verilir.

Mixail Suslovun vəfatından sonra, Andropov 1982-ci ilin 24 mayında SSRİ Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsi sədri postundan Sov.İKP MK-nın katibi vəzifəsinə keçirilir. Daha sonralar, 1982-ci ilin 12 noyabrında Andropov Sov. İKP MK-nın Plenumunda MK-nın Baş Katibi seçilir. SSRİ Ali Sovetinin Rəyasət Heyyətinin sədri seçilir.

Andopov, rəhbərliyi dövründə ölkədəki sosial-iqtisadi problemlərin həllinə ciddi diqqət yetirməyə başlayır. Ancaq, bunun üçün islahatlar ancaq əmək intizamının möhkəmlənməsi ilə bitir, o, sovet siyasi siteminin əsaslarına toxunmur.

Yuri Andropov 9 fevral 1984-cü ildə uzun sürən xəstəlikdən sonra vəfat edib.

Y. Andropov sovet və post sovet araşdırmalarında qətiyyətli və ziddiyyətli dövlət xadimi kimi xarakterizə edilir.