Aleksandr Yevdokimoviç Korneyçuk (rus. Олександр Євдокимович Корнійчук; 12 (25) may 1905, Xristinovka[d], Kiyev quberniyası – 14 may 1972, Kiyev) — Ukrayna sove

Aleksandr Korneyçuk
Aleksandr Korneyçuk
	ukr. Олександр Євдокимович Корнійчук
Doğum tarixi	25 may 1905
Doğum yeri	Xristinovka, Kiyev quberniyası, Rusiya İmperiyası
Vəfat tarixi	14 may 1972 (66 yaşında)
Vəfat yeri	Kiyev, Ukrayna SSR, SSRİ
Dəfn yeri	Baykovo qəbiristanlığı;
Milliyyəti	ukraynalı
Təhsili	M. P. Draqomanov adına Milli Pedoqoji Universiteti[d];
Fəaliyyəti	ssenarist, diplomat, yazıçı, ədəbi tənqidçi, siyasətçi, dramaturq, jurnalist
Fəaliyyət illəri	1928-ci ildən
Əsərlərinin dili	ukrayn dili
İstiqamət	sosialist realizmi
Janrlar	dram, komediya
Üzvlüyü	SSRİ Yazıçılar İttifaqı,; Ukrayna Milli Elmlər Akademiyası,; Rusiya Elmlər Akademiyası (1943),; Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasının Mərkəzi Komitəsi,; Ukrayna Milli Yazıçılar Birliyi[d];
Mükafatları	+
	Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Aleksandr Yevdokimoviç Korneyçuk (rus. Олександр Євдокимович Корнійчук; 12 (25) may 1905, Xristinovka^[d], Kiyev quberniyası – 14 may 1972, Kiyev) — Ukrayna sovet yazıçısı, SSRİ EA akademiki (1943), Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1967).

Həyatı

Aleksandr Korneyçuk Xristinovka kəndində (indiki Çerkassi vilayəti, Ukrayna) dəmiryol ustası ailəsində anadan olmuşdur. 1920–1923-cü illərdə dəmir yolunda çalışmışdır: vaqon təmiri və s. işlərlə məşğul olmuşdur. 1917-ci ildə inqilabçı hadisələr başlandı, yeniyetmələr hakimiyyətin ildırım dəyişikliyini izlədilər, Xristinovka stansiyası dəfələrlə əldən-ələ keçdi. 1923-cü ildə Aleksandr Korneyçuk rabfaka (Рабочий факультет: Fəhlə fakültəsi) daxil oldu. 1924–1929-cu illərdə Kiyev Universitetində (daha sonra Kiyev Xalq Təhsili İnstitutunda) təhsil almışdır. 1929–1933-cü illərdə Kiyev və Odessa kinostudiyalarının ssenaristi idi. 1933–1941-ci illərdə "Ukraynafilm" Trestinin redaktoru və ssenaristi olmuşdur. 1934-cü ildə Sovet İttifaqının Birinci Qurultayında A.Y. Korneyçhuk SSRİ-nin İdarə Heyətinin üzvü seçildi.

Tələbə illərində yazıçı olaraq ilk dəfə çıxış etdi — Lenin haqqında "O böyük idi" (1925) adlı esse yazdı. Daha sonra özünü əsasən dramaturqaya həsr etmişdir. Korneyçuk, yaradıcılıq karyerasının başlanğıcından etibarən, Mikola Xvilovinin başçılıq etdiyi ədəbiyyatda milli-kommunist meylinin uzlaşmaz bir rəqibi idi.

"Sərhəddə" (1929) adlı ilk pyesini, Sovet xalqının inkişafına rəssamın roluna həsr edilmişdir. 1929–1933-cü illərdəki pyeslər bütün təzahürlərində "millətçiliyə" qarşı çıxırlar. Onlar kifayət qədər kifayət qədər bədii deyil, çox jurnalistdir, baxmayaraq ki, onların içərisində patetika və insanın dramaturqun xarakteristikası ( "Çəhrayı durnabalığı" komediyası, 1932) özünü göstərməyə başlayır.

Korneyçuk, "Ukrayna çöllərində" (1941) əsərində kollektiv təsərrüfat (kolxoz) hərəkatını dəstəkləmişdir. Burada, mükəmməllikdə ilk dəfə, komediya və bəzən hətta köhnə psixoloji xəstəliklərinə qarşı yeni bir sosialist kollektiv kənd təsərrüfatı kəndinin ideoloji təsiri və mübarizəsini təmin etmək üçün istifadə edir.

Onun sərt yumoru oxucuların böyük rəğbətini qazanmışdır. İ.V.Stalin Korneyçuka yazırdı: "Yoldaş Korneyçuk! Mən sənin "Ukraynada çöllərində" əsərini oxudum və ürəkdən güldüm. İ.V. Stalin". Kollektiv təsərrüfat mövzusunda komediya motivlərini Korneyçukun "Zvonkovyaya gəlin" (1946), "Kalina ağacı", "Dnepr üzərində" (1960) pyeslərində davam etdirmişdir.

Mükafatları

I dərəcəli Stalin mükafatı (1941)
I dərəcəli Stalin mükafatı (1942)
I dərəcəli Stalin mükafatı (1943)
II dərəcəli Stalin mükafatı (1949)
III dərəcəli Stalin mükafatı (1951)
Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1967)
6 dəfə Lenin ordeni (31.01.1939; 23.01.1948; 24.05.1955; 24.11.1960; 24.05.1965; 23.02.1967)
"Oktyabr inqilabı" ordeni (02.07.1971)
"Qırmızı Ulduz" ordeni (01.10.1944)
"Qırmızı Bayraq" ordeni (13.09.1943)
"Vətən müharibəsi partizanına" medalı (14.11.1944)

Ədəbiyyat

Вакуленко Д. Т. Олександр Корнійчук: Життя і творчість. — К. : Дніпро, 1985. — 167 с.
Дузь І. М. Від задуму до прем'єри: Творча історія п'єс Олександра Корнійчука. — К. : Рад. письменник, 1985. — 205 с.
Залесский К. А. Империя Сталина. Биографический энциклопедический словарь. — М. : Вече, 2000.
Ковальська Людмила. Марина Захаренко-Корнійчук: "Його змогли звинуватити лише в тому, що він був "придворним драматургом". 25 травня Олександрові Корнійчуку виповнилося б 100 років // Дзеркало тижня. — 2005. — № 20. — 27 травня — 3 червня.
Корнійчук М. Ф. І в пам'яті, і в серці. — К. : Мистецтво, 1988. — 147 с.
Михайлин І. Л. Що загинуло в "Загибелі ескадри"? / Ігор Михайлин // Слово і час. — 1992. — № 10. — С. 7–12.
Олександр Корнійчук: Таємниці червоного Шекспіра // Таємниці письменницьких шухляд: Детективна історія української літератури / С. М. Цалик, П. О. Селігей. — К. : Наш час, 2010. — С. 116–139.
Пам'ять серця: Спогади про Олександра Корнійчука. — К. : Дніпро, 1978. — 429 с.
Торчинов В. А., Леонтюк А. М. Вокруг Сталина. Историко-биографический справочник. — СПб., 2000. (рос.)
Хорозова О. М. Корнійчук Олександр Євдокимович // Енциклопедія сучасної України : у 30 т. / ред. кол. І. М. Дзюба [та ін.] ; НАН України, НТШ, Координаційне бюро енциклопедії сучасної України НАН України. — К., 2014. — Т. 14 : Кол — Кос. — 767 с. : іл. — ISBN 978-966-02-7304-7. пошук онлайн
Шепель Л. Ф. Корнійчук Олександр Євдокимович // Енциклопедія історії України : у 10 т. / редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. ; Інститут історії України НАН України. — К. : Наук. думка, 2009. — Т. 5 : Кон — Кю. — С. 163. — ISBN 978-966-00-0855-4.
Біографія
Журнал "Науковий світ".— лютий 2011, стор. 19.