Azərbaycan dilinin dialekt və şivələrinin formalaşması Azərbaycan xanlıqları və sultanlıqlarının yarandığı XVIII əsrə gedib çıxsa da, Nuxa dialekti fərqlənir. O

Azərbaycan dilinin dialekt və şivələrinin formalaşması Azərbaycan xanlıqları və sultanlıqlarının yarandığı XVIII əsrə gedib çıxsa da, Nuxa dialekti fərqlənir. Oleq Mudrak^[rus.] tərəfindən həyata keçirilən dillər arasındakı uyğunluq analizinə və morfologiya və tarixi fonetikaya əsaslanan qlottoxronologiya metodlarına əsasən Nuxa dialektinin ümumazərbaycan dilindən ayrılması Əmir Teymurun (~1360-cı il) dövrünə gedib çıxır.

Şəki şivəsi bəzi xüsusiyyətləri etibarilə cənub ləhcəsinin qədim izlərini daşıyır. Bunun səbəbi tarixən olmuş miqrasiyanın — Azərbaycanın cənub hissəsindən əhalinin köçürülməsidir. Həmçinin bəzi dialektik xüsusiyyətlər Qarabağdan Şəkiyə köçmüş və yerlilərlə qarışmış əhalidən miras qalmışdır.

Filologiya elmləri doktoru Məmmədağa Şirəliyev tarixi–coğrafi prinsip əsasında Şəki dialektini Şimal qrupuna aid edir:

• III. Şimal qrupu:

• 1. Şəki dialekti
• 2. Zaqatala–Qax şivəsi

Alman əsilli altayşünas və türkoloq Gerhard Dörfer Nuxa dialektini Şimal qrupuna aid edir:

III. Şimal qrupu: 1. Zaqatala dialekti 2. Nuxa dialekti 3. Qutqaşen dialekti

İsveçli dilçi və türkoloq Lars Yohanson Nuxa dialektini Şimal qrupu dialektlərinə aid edir:

I. Şimal qrupu dialektləri (əsasən Azərbaycanda danışılır) 3. Şimal yarımqrupu dialektləri — Zaqatala dialekti — Nuxa dialekti — Qutqaşen dialekti

• cincar — kicitkən, gürcü dilində eyni mənada işlənir;
• məngəl — oraq, qədim gürcü dilində orağa manqal deyilirdi;
• axşebı — yer adı, gürcü dilində axo — əkin yeri, eb — cəm şəkilçisidir.