Quqark rayonu, Kirovakan rayonu, Böyük Qarakilsə rayonu — Ermənistan Respublikası ərazisində mövcud olmuş rayon. Rayon mərkəzi əvvəlcə Yaqublu (Meğrut) qəsəbəsi

1930-cu il sentyabrın 9-da yaradılıb. 1935-ci il yanvarın 3-ə qədər Böyük Qarakilsə rayonu (1930–1935), həmin tarixdən 1962-ci ilə, yəni ləğv olunana qədər Kirovakan rayonu (1935–1962) adlandırılmışdır. 1964-cü ildə yenidən bərpa edilmiş və 1995-ə yəni yenidən ləğv edilənə qədər Quqark rayonu adlandırılıb. Ərazisi 766 kv.km-dir.

Böyük Qarakilsə rayonunun ərazisi Çar Rusiyası dövründə Yelizavetpol quberniyasının Qazax qəzasına daxil olub. Rayon ərazisini Pəmbək yarıb keçir. Qərbi Azərbaycanın Pəmbək mahalının bir hissəsi bu rayonun ərazisinə düşür.

1988-ci ilə qədər azərbaycanlıların yaşamaqda davam etdikləri və həmin il tərk etməyə məcbur olduqları yaşayış məntəqələri:Hallavar, Yuxarı Kilsə, Mollaqışllaq, Xancığaz, Heydarlı, Aşağı kilsə, Vartana, Yaqublu, Arçut, Böyük Qarakilsə.

Ermənistan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin müxtəlif fərmanları ilə Böyük Qarakilsə rayonu üzrə dəyişdirilmiş tarixi yer adları:

Qədim türk adı	İndiki adı	Dəyişdirilmə tarixi
Böyük Qarakilsə	Kirovakan	03.01.1935
Böyük Qarakilsə rayonu	Kirovakan rayonu	03.01.1935
Xaçkənd	Debed	03.01.1935
Bozigah	Həmzəçimən	…
Dərəkənd	Dozarakyuğ	…
Qamışqut	Yeğəknut	03.01.1935
Hacıkənd	Debed	03.01.1935
Xancığaz	Gözəldərə	01.06.1940
Hacıqara	Makaraşen	01.03.1946
Sarımsaxlı	Karaberd	04.04.1946
Yaqublu	Meğrut	01.04.1946
Şahəli	Vahaqni	10.04.1947
Kolagirən	Antaramut	10.09.1948
Buzovdal	Bazum	25.01.1978
Kolagirən qəsəbəsi	Dzorakert	25.01.1978

• Qərbi Azərbaycan
• Azərbaycanlıların Qərbi Azərbaycandan deportasiyası
• Erməni əhalisinin tarixi miqrasiyası