UniProt (ing. Universal Protein Resource) — zülal ardıcıllığı və funksional məlumatların sərbəst əldə edilə bilən verilənlər bazasıdır, bir çox giriş genom ardı

UniProt
UniProt
Biblioqrafik məlumat bazası
Sayt	uniprot.org

UniProt (ing. Universal Protein Resource) — zülal ardıcıllığı və funksional məlumatların sərbəst əldə edilə bilən verilənlər bazasıdır, bir çox giriş genom ardıcıllığı layihələrindən əldə edilir. Tədqiqatlardan əldə edilən zülalların bioloji funksiyası haqqında çoxlu məlumat ehtiva edir. O, bir neçə Avropa bioinformatika təşkilatından və Vaşinqtondan olan bir fonddan ibarət UniProt konsorsiumu tərəfindən idarə olunur.

UniProt bioloji elmlər sahəsində zülallar haqqında məlumatları təmin edən dünyanın ən böyük və əhəmiyyətli verilənlər bazalarından biridir. UniProt müxtəlif növlərdən olan zülalları və onların funksiyalarını tədqiq etmək üçün ətraflı məlumatlar təqdim edir. Bu resurs, tədqiqatçılara, biologiya və biotexnologiya sahəsində çalışan mütəxəssislərə zülal sıraları (ing. protein sequences), strukturları, funksiyaları və digər əlaqəli məlumatları əldə etməyə imkan verir.

Xüsusiyyətləri

Zülal ardıcıllıqları (ing. protein sequences) — zülalların amin turşusu ardıcıllıqlarını əhatə edən geniş verilənlər bazasıdır. Bu ardıcıllıqlar zülalların funksiyalarını, strukturlarını və onların bioloji proseslərdə oynadığı rolu anlamaq üçün vacibdir.
Zülal funksiyaları — verilənlər bazasında zülalların bioloji funksiyaları, onların hansı orqanizmlərdə tapıldığı və hansı molekulyar proseslərdə iştirak etdiyi ilə bağlı məlumatlar təqdim olunur.
Məlumatların annotasiyası — UniProt-da zülallar haqqında məlumatlar həm avtomatlaşdırılmış (kompüterlə təhlil olunan), həm də insan tərəfindən annotasiya edilmişdir. Bu, verilənlər bazasındakı məlumatların daha dəqiq və etibarlı olmasını təmin edir.
Zülalların təsnifatı**: zülallar müxtəlif funksiyalarına və strukturlarına görə təsnif olunur, bu da tədqiqatçıların xüsusi bir zülal haqqında daha ətraflı məlumat almasını asanlaşdırır.
İnteraktiv interfeys və API — UniProt veb-interfeysi vasitəsilə istifadəçilərə zülalların məlumatlarını asanlıqla axtarmaq, əldə etmək və analiz etmək imkanı verir. O, həmçinin məlumatların böyük miqyasda təhlili üçün API təmin edir.

Komponentləri

UniProtKB (ing. UniProt Knowledgebase) — zülalların əsas məlumat bazasıdır. Burada zülallar haqqında ətraflı məlumatlar saxlanılır.
Swiss-Prot — zülalların yüksək keyfiyyətli, insan tərəfindən annotasiya edilmiş hissəsidir.
TrEMBL — avtomatik annotasiya edilmiş zülal ardıcıllıqlarını ehtiva edir.
UniRef (UniProt Reference Clusters) — ardıcıllıqların təkrarını aradan qaldıran zülal ardıcıllığı klasterləridir. Bu, məlumatın sadələşdirilməsi və sorğuların daha səmərəli aparılması üçün istifadə olunur.
UniParc (UniProt Archive) — zülal ardıcıllıqlarının arxividir və bütün zülal ardıcıllıqlarının vahid bir yerdə saxlanılmasını təmin edir.

İstifadə sahələri

Tədqiqat və təhlil — molekulyar biologiya, biokimya, bioinformatika sahələrində zülal tədqiqatları aparan alimlər və mütəxəssislər üçün vacib bir mənbədir.
Dərman kəşfi — zülalların funksiyaları və strukturları ilə bağlı məlumatlar dərman kəşfi və biotexnologiya sahəsində istifadə olunur.
Genom təhlili — genom məlumatlarının təhlili zamanı zülal ardıcıllıqları və funksiyalarının müəyyənləşdirilməsində UniProt faydalıdır.

UniProt tədqiqatçıların zülal funksiyalarını və strukturlarını dərindən anlamaq və yeni bioloji kəşflər etmək üçün geniş istifadə etdiyi qlobal məlumat platformasıdır.