Səfəvi şahı titulu 1501-ci ilin payızında I İsmayılın Cabanı və Şərur döyüşlərində qələbə qazandıqdan sonra Təbrizi tutub özünü şah elan etməsi ilə qəbul edilmi

Səfəvi şahı titulu 1501-ci ilin payızında I İsmayılın Cabanı və Şərur döyüşlərində qələbə qazandıqdan sonra Təbrizi tutub özünü şah elan etməsi ilə qəbul edilmiş və 1736-cı ildə Nadirin şah olmasından sonra bu sülalənin əlindən çıxmışdır.

Bu siyahıda Səfəvi sülaləsindən olan şahların adları xronoloji ardıcıllıqla verilmişdir. Siyahıda həmçinin şahın adı, atasının adı, portreti, dövlət bayrağı, hakimiyyətinib başlanğıcı və sonu, tacqoyma tarixi və məlumatların mənbəyi göstərilmişdir.

Səfəvi şahlarının siyahısı

Şah		Hakimiyyət illəri	Şahbanu
I İsmayıl 1487-1524 (36 yaş)		22 dekabr 1501 – 23 may 1524	Taclı Bəyim 1488-1540 (52 yaş)
I İsmayıl 1487-1524 (36 yaş)		22 dekabr 1501 – 23 may 1524	Bəhruzə Bəyim
I Təhmasib 1514-1576 (62 yaş)		23 may 1524 – 14 may 1576	Qədəmli Sultan 1516-1593 (77 yaş)
I Təhmasib 1514-1576 (62 yaş)		23 may 1524 – 14 may 1576	Sultanağa Bəyim 1524-1596 (72 yaş)
II İsmayıl 1537-1577 (40 yaş)		14 may 1576 – 27 noyabr 1577	Peykər Sultan 1537-1598 (61 yaş)
Pərixan xanımın naibəliyi (27 noyabr 1577 - 11 fevral 1578)
Məhəmməd Xudabəndə 1531-1595 (64 yaş)		11 fevral 1578 – 9 sentyabr 1588	Məhdi Ülya Mərəşi 1549-1579 (30 yaş)
I Abbas 1571-1629 (57 yaş)		9 sentyabr 1588 – 19 yanvar 1629	Yaxan Bəyim
I Səfi 1611-1642 (31 yaş)		19 yanvar 1629 – 12 may 1642	Anna Bəyim
II Abbas 1632-1666 (34 yaş)		12 may 1642 – 26 oktyabr 1666	Nakihət Bəyim
I Süleyman 1648-1694 (46 yaş)		26 oktyabr 1666 – 29 iyul 1694	-
I Hüseyn 1668-1726 (58 yaş)		29 iyul 1694 – 21 oktyabr 1722	-
II Təhmasib 1704-1740 (36 yaş)		21 oktyabr 1722 – 16 aprel 1732	-
III Abbas 1732-1736 (34 yaş)	-	16 aprel 1732 – 21 mart 1736

Sülalənin sonrakı nümayəndələri

II Təhmasibin 1732-ci ildə Nadir xan tərəfindən şahlıq taxtından endirilməsindən sonra Səfəvi sülaləsinin hakimiyyəti faktiki olaraq sona çatmışdı. Lakin ən azından hüquqi olaraq 1736-cı ilə qədər hakimiyyətdə qalan Səfəvi sülaləsi 1736-cı ildə tamamilə hakimiyyətdən uzaqlaşdırıldı və Nadir xan özünü şah elan etdi. Lakin 1747-ci ildə onun ölümündən sonra imperiyada daxili müharibələr kəskinləşdi və Əfşar sülaləsindən olan şahlar bir-birini əvəz etməyə başladı.

1748-ci ilin oktyabrında Nadir şahın gənc nəvəsi Şahrux hakimiyyətə gətirildi. İki aydan sonra Nadirin qardaşının oğlu İbrahim özünü şah elan etdi. Lakin məğlub edildikdən sonra qaçmağa məcbur oldu. Məşhəd şəhərinə girməyə çalışan İbrahimi şəhərdə olan Seyid Məhəmməd şəhərə buraxmadı. Seyid Məhəmməd yalnız ana tərəfdən Səfəvi nəslindən idi və onun anası Səfəvi şahı I Süleymanın qızı idi. Beləliklə, o, öz dəstəkçilərinin köməkliyi ilə taxta çıxdı və özünü II Süleyman adı ilə şah elan etdi. Əfşarların digər nümayəndəsi Şahrux isə kor edildi. Lakin iki aydan sonra II Süleyman da taxtdan salındı və Şahrux onun yerinə gətirildi.

Bu dövrdə şah elan edilmiş digər şəxs Əbuturab Mirzə idi. O da II Süleyman kimi ana tərəfdən Səfəvi nəslindən idi və anası Məryəm Bəyim Sultan Hüseynin qızı idi. Feodal hakimlərdən olan Kərim xan Zənd və Əlimərdan xan Bəxtiyari birləşib İsfahana hücum edib oranı ələ keçirdilər. Verilmiş qərara əsasən Səfəvi sülaləsinin hakimiyyətinin bərpa edildiyi elan edildi və Əbuturab Mirzə III İsmayıl adı ilə taxta keçdi. Lakin yalnız onun adı şah idi, faktiki hakimiyyət isə Kərim xanla Əlimərdan xanın əlində cəmləşmişdi. Əbuturab Mirzənin şahlığı 1773-cü ilə qədər davam etdi.

Bir digər Səfəvi nəslindən olan kukla hökmdarlar II Məhəmməddir. Onun adından dövləti idarə edən şəxs isə Ağa Məhəmməd xan Qacar olmuşdur.

Şah	Varis	Titul	Hakimiyyətin başlanması	Hakimiyyətin başa çatması	Hökmranlıq müddəti	Tacqoyma
Şah II Süleyman	III İsmayıl	Şah	17 dekabr 1749	14 yanvar 1750	1 il	17 dekabr 1749
III İsmayıl	III İsmayıl	Şah	1750	1773	23 il	29 iyun 1750
II Məhəmməd	Yoxdur	Şah	1773	1796	23 il	1773

Həmçinin bax

Səfəvi monarxlarının siyahısı