Avarayr döyüşü və ya Avaray döyüşü — Sasani əsarətinə qarşı üsyan edən ermənilərlə İran qoşunu arasında döyüş. Maku ilə Xoy arasındakı Avarayr düzündə, 26 may 4

Avarayr döyüşü və ya Avaray döyüşü — Sasani əsarətinə qarşı üsyan edən ermənilərlə İran qoşunu arasında döyüş. Maku ilə Xoy arasındakı Avarayr düzündə, 26 may 451-ci ildə olmuşdur. Üsyana Vardan Mamikonyan başçılıq edirdi. Döyüşdə ermənilərlə birlikdə qonşu iberlər və albanlar da iştirak etmişdi. İran qoşunu sayca az olan üsyançıları məğlub etmişdir. Bu vuruşmada Mamikonyan öldürülmüşdür, lakin Sasanilərin qələbəsi həlledici olmamışdır. 457, 481–484-cü illərdə Cənubi Qafqazda Sasanilərə qarşı yeni üsyanlar baş vermişdir.

Avarayr döyüşü
Döyüşü təsvir edən XV əsr erməni miniatürü
Tarix	26 may və ya 2 iyun 451-ci il
Yeri	Avarayr düzü, Vaspurakan, Ermənistan Krallığı (indiki Çors, Çaypara şəhristanı, Qərbi Azərbaycan ostanı, İran)
Nəticəsi	Pirr qələbəsi tipli Sasanilərin hərbi qələbəsi
Münaqişə tərəfləri
Sasanilər İmperiyası Sasanilərə sadiq ermənilər Qafqaz albanları İberiyalılar Xristian ermənilər
Komandan(lar)
Muşkin Niusalavurd Mihr Narse İzad Quşnasb Aştat Syunikli Vasak Vardan Mamikonyan † Ğevond Vanandetsi
Tərəflərin qüvvəsi
200 000-300 000 sasanilər 60 000 ermənilər və naməlum sayda fillər 66,000
İtkilər
ağır ağır
Vikianbarda əlaqəli mediafayllar