Azərbaycanca (AZ) Azərbaycanca (AZ)Deutsch (DE) Deutsch (DE)English (US) English (US)Қазақша (KZ) Қазақша (KZ)Lietuva (LT) Lietuva (LT)සිංහල (LK) සිංහල (LK)Türkçe (TR) Türkçe (TR)O'zbekcha (UZ) O'zbekcha (UZ)中國人 (CN) 中國人 (CN)
Dəstək
Pulsuz Yükləmə və Məlumat Platforması
  • Vikipediya
  • Musiqi

İlk dəfə 1695-ci ildə İngiltərədə yaşayan botanik Neemiy Qrü tərəfindən bulaq suyunun tərkibində tapılmışdı.

Maqnezium sulfat

  • Ana Səhifə
  • Vikipediya
  • Maqnezium sulfat

Maqnezium sulfat (MgSO4)– qeyri-üzvi maddədir, maqneziumun və sulfat turşusunun duzudır.

Maqnezium sulfat
Kimyəvi quruluşun şəkli
Ümumi
Sistematik adı Maqnezium sulfat
Kimyəvi formulu MgSO4
Fiziki xassələri
Molyar kütlə 120,37 q/mol
Sıxlıq 2,66 q/sm³
Termik xüsusiyyətlər
Ərimə nöqtəsi 1137 °C
Əmələgəlmə entalpiyası −1.288,8 kC/mol
Təsnifatı
CAS-da qeyd. nöm. 7487-88-9
PubChem 24083, 522565
EINECS-də qeyd. nöm. 231-298-2
SMILES
 
  • [O-]S(=O)(=O)[O-].[Mg+2]
InChI
 
  • InChI=1S/Mg.H2O4S/c;1-5(2,3)4/h;(H2,1,2,3,4)/q+2;/p-2
    CSNNHWWHGAXBCP-UHFFFAOYSA-L
RTECS OM4500000
ChEBI 32599
ChemSpider 22515
Məlumatlar normal şərait (25 °C, 100 kPa) üçün verilmişdir.

Mündəricat

Həll olması

- suda:

35,120; 54,880; 68,3100 q/100 ml

- efirdə:

1,1618 q/100 ml

Tarixi

İlk dəfə 1695-ci ildə İngiltərədə yaşayan botanik Neemiy Qrü tərəfindən bulaq suyunun tərkibində tapılmışdı.

Fiziki xassələri

Maqnezium sulfat – ağ, higroskopik tozdı, kristalları rombik quruluşa malikdir, hüceyrə parametrləri a = 0.482 nm, b = 0.672 nm, c = 0.833 nm. 1010 °C temperaturda, başqa bir rombik fazaya keçid baş verir. Bir neçə kristal -hidrat əmələ gətirir: MgSO4 • nH2O, burada n = 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 12. Ən çox öyrənilən kristalhidratlar MgSO4 • 7H2O, MgSO4 • 6H2O və MgSO4 • H2O.

Alınması

1.Maqneziumun və sulfat turşusunun reaksiyası nəticəsində alınır:

M g + H 2 S O 4   →     M g S O 4 + H 2 {\displaystyle {\mathsf {Mg+H_{2}SO_{4}\ {\xrightarrow {\ }}\ MgSO_{4}+H_{2}}}} {\displaystyle {\mathsf {Mg+H_{2}SO_{4}\ \xrightarrow {\ } \ MgSO_{4}+H_{2}}}}


2.Sulfat turşusunun oksid, hidroksid və maqnezium karbonat ilə qarşılıqlı təsiri nəticəsində alınır:

M g O + H 2 S O 4   →     M g S O 4 + H 2 O {\displaystyle {\mathsf {MgO+H_{2}SO_{4}\ {\xrightarrow {\ }}\ MgSO_{4}+H_{2}O}}} {\displaystyle {\mathsf {MgO+H_{2}SO_{4}\ \xrightarrow {\ } \ MgSO_{4}+H_{2}O}}}
M g ( O H ) 2 + H 2 S O 4   →     M g S O 4 + 2   H 2 O {\displaystyle {\mathsf {Mg(OH)_{2}+H_{2}SO_{4}\ {\xrightarrow {\ }}\ MgSO_{4}+2\ H_{2}O}}} {\displaystyle {\mathsf {Mg(OH)_{2}+H_{2}SO_{4}\ \xrightarrow {\ } \ MgSO_{4}+2\ H_{2}O}}}
M g C O 3 + H 2 S O 4   →     M g S O 4 + C O 2 ↑ + H 2 O {\displaystyle {\mathsf {MgCO_{3}+H_{2}SO_{4}\ {\xrightarrow {\ }}\ MgSO_{4}+CO_{2}\uparrow +H_{2}O}}} {\displaystyle {\mathsf {MgCO_{3}+H_{2}SO_{4}\ \xrightarrow {\ } \ MgSO_{4}+CO_{2}\uparrow +H_{2}O}}}


3.Kristalhidratın qurudulması nəticəsində susuz maqnezium sulfat almaq olar:

M g S O 4 ⋅ 7 H 2 O   → 200 o C   M g S O 4 + 7   H 2 O {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}\cdot 7H_{2}O\ {\xrightarrow {200^{o}C}}\ MgSO_{4}+7\ H_{2}O}}} {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}\cdot 7H_{2}O\ \xrightarrow {200^{o}C} \ MgSO_{4}+7\ H_{2}O}}}

Sənayedə maqnezium sulfat dəniz suyundan, kizerit və karnalit minerallarından əldə edilir.

Kimyəvi xassələri

1.Ərimə temperaturundan yuxarı qızdırıldıqda parçalanır:

2 M g S O 4   → 1200   ∘ C   2 M g O + 2 S O 2 ↑ + O 2 {\displaystyle {\mathsf {2MgSO_{4}\ \xrightarrow {1200~^{\circ }C} \ 2MgO+2SO_{2}\uparrow +O_{2}}}} {\displaystyle {\mathsf {2MgSO_{4}\ \xrightarrow {1200~^{\circ }C} \ 2MgO+2SO_{2}\uparrow +O_{2}}}}


2.Qatı sulfat turşusu ilə reaksiya zamanı hidrosulfat alınır:

M g S O 4 + H 2 S O 4   →     M g ( H S O 4 ) 2 {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}+H_{2}SO_{4}\ {\xrightarrow {\ }}\ Mg(HSO_{4})_{2}}}} {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}+H_{2}SO_{4}\ \xrightarrow {\ } \ Mg(HSO_{4})_{2}}}}

Qızdırıldıqda solvatlar alınır MgSO4•H2SO4 и MgSO4•3H2SO4.

3.Qızdırıldıqda hidrogen sulfid,silisium dioksid, karbon ilə reaksiyaya daxil olur:

M g S O 4 + H 2 S   → 700   ∘ C   M g O + S O 2 ↑ + S + H 2 O {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}+H_{2}S\ \xrightarrow {700~^{\circ }C} \ MgO+SO_{2}\uparrow +S+H_{2}O}}} {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}+H_{2}S\ \xrightarrow {700~^{\circ }C} \ MgO+SO_{2}\uparrow +S+H_{2}O}}}
M g S O 4 + S i O 2   → 680   ∘ C   M g S i O 3 + S O 3 {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}+SiO_{2}\ {\xrightarrow {680~^{\circ }C}}\ MgSiO_{3}+SO_{3}}}} {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}+SiO_{2}\ \xrightarrow {680~^{\circ }C} \ MgSiO_{3}+SO_{3}}}}
2 M g S O 4 + C   → 800   ∘ C   2 M g O + 2 S O 2 ↑ + C O 2 ↑ {\displaystyle {\mathsf {2MgSO_{4}+C\ \xrightarrow {800~^{\circ }C} \ 2MgO+2SO_{2}\uparrow +CO_{2}\uparrow }}} {\displaystyle {\mathsf {2MgSO_{4}+C\ \xrightarrow {800~^{\circ }C} \ 2MgO+2SO_{2}\uparrow +CO_{2}\uparrow }}}
M g S O 4 + 2 C   → > 800   ∘ C   M g S + 2 C O 2 ↑ {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}+2C\ \xrightarrow {>800~^{\circ }C} \ MgS+2CO_{2}\uparrow }}} {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}+2C\ \xrightarrow {>800~^{\circ }C} \ MgS+2CO_{2}\uparrow }}}


Maqnezium sulfatın sulu məhlulları həll olunan barium duzlarının sulu məhlulları( məs.BaCl2) ilə reaksiyaya daxil olaraq həll olmayan barium sulfat alınır:

M g S O 4 + B a C l 2   →     B a S O 4 ↓ + M g C l 2 {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}+BaCl_{2}\ \xrightarrow {\ } \ BaSO_{4}\downarrow +MgCl_{2}}}} {\displaystyle {\mathsf {MgSO_{4}+BaCl_{2}\ \xrightarrow {\ } \ BaSO_{4}\downarrow +MgCl_{2}}}}

Tətbiqi

Tətbiq sahələri çoxşaxəlidir. Bildiyimiz kimi maqnezium elementi xlorofilin strukturuna daxil olduğundan bitkilər üçün əhəmiyyətlidir. Yetərincə maqnezium ionu qəbul edə bilən bitkinin yarpaqları daha məhsuldar fotosintez apara bilir, beləcə bitki daha güclü və daha dözümlü olur. Bu səbəbdən maqnezium-sulfat maqnezium gübrəsi kimi istifadə olunur. Bundan başqa ondan dərman və toxuculuq sənayesində, həmçinin kosmetika və yuyucu vasitələrin hazırlanmasında da istifadə edirlər. Bir dərman kimi ondan qan təzyiqinə və qandakı maqneziumun miqdarına təsir göstərmək üçün istifadə olunur. Susuz maqnezium-sulfatdan ammonyak, aminlər, nitrillər, karbohidrogenlərin halogenli törəmələri, aseton kimi bir çox maddənin susuzlaşdırılmasında istifadə edirlər.Ondan üzmə terapiyalarında hovuzdakı suyun sıxlığını dəyişmək məqsədi ilə də istifadə edilə bilir. Tibbdə ondan işlətmə dərmanı kimi və sidik qovucu vasitə kimi istifadə olunur.

vikipedia, viki, ensiklopediya, kitab, məqalə, oxumaq, pulsuz yüklə, maqnezium sulfat sözünün mənası, maqnezium sulfat haqqında məlumat. maqnezium sulfat nədir? maqnezium sulfat nə deməkdir?

←Növbəti YazıƏvvəlki Yazı→
Ən Oxunanlar - Vikipediya
  • Mart 02, 2026

    Leviafan (Hobbs)

  • Fevral 27, 2026

    Adi şimpanze

  • Fevral 24, 2026

    Aymaralar

  • Mart 07, 2026

    Cihad Şurası

  • Fevral 27, 2026

    Üçtərəfli komissiya

Trend Mahnılar
  • Mart 02, 2026

    Şəbnəm Tovuzlu - Sən Də Gəl

  • Fevral 25, 2026

    Alican & Baylarsoylar - Yol Ver 2026 (Official Music Video)

  • Mart 06, 2026

    Lord Vertigo & Sevinc Urek - Umrumda Deyil 2026 ( Yeni Klip )

  • Fevral 17, 2026

    Cahangir Aliyev & Gülnar Zeynalova - Asta - Asta 2026 (Yeni Klip)

  • Mart 06, 2026

    Şöhret Memmedov - Yazıq Üreyim (Official Video)

Studia

  • Vikipediya
  • Musiqi

Xəbər Bülleteni Abunəliyi

Əlaqə Saxlayın
Bizimlə Əlaqə
© 2025 www.azur.az-az.nina.az - Bütün hüquqlar qorunur.
Müəllif hüquqları: Dadash Mammadov
Üst