İlham Tumas (tam adı: İlham Əli oğlu Ağayev; d. 1972, Sumqayıt, Azərbaycan SSR) — Azərbaycanlı jurnalist, ssenari müəllifi, rejissor, Birinci Qarabağ müharibəsi

İlham Tumas 1972-ci il oktyabr ayının 19-da Azərbaycanın Sumqayıt şəhərində anadan olmuşdur. Bakı Dövlət Universitetinin fizika (1990–1992) və Sosial elmlər və psixologiya fakültəsində (1993–1996) təhsil alıb, ixtisasca filosofdur. 1992–1993-cü illərdə könüllü olaraq Birinci Qarabağ müharibəsində iştirak edib.

, N saylı hərbi hissənin tərkibində əlahiddə "Qurtuluş" taborunda Tərtər ətrafında gedən döyüşlərdə iştirak edib. 1996–2000-ci illərdə zabit kimi N saylı hərbi hissədə taqım komandiri, kadrlar və nizami bölmə rəisinin müavini kimi hərbi xidmət keçib, ehtiyatda olan baş leytenantdır.

Hərbidən sonra fasilələrlə Cəmşid Naxçıvanski adına Hərbi Litseydə, Azərbaycan Milli Məclisinin Aparatında işləyib.

Mətbuatda ilk yazısı 1992-ci ildə "Azərbaycan" qəzetində dərc olunub. Müxtəlif mətbu orqanlarda, o cümlədən, "Avrasiya", "Kino", "Ayna", "Panorama", "Hürriyyət", "Vətəndaş Həmrəyli", "Xural", "Ekspress" qəzetlərində çalışıb. 2008-ci ilin martından 2008-in noyabr ayına qədər "24 Saat" qəzetinin baş redaktoru vəzifəsində çalışıb. Televiziyalarda sənədli filmlər müəllifidir. ANS TV-də Seyid Cəfər Pişəvərinin həyatından bəhs edən "Bir qəzanın tarixçəsi" və Birinci Cümhuriyyət dövrünə dair "Cümhuriyyət qurbanları", AzTV-də "Heydər Əliyevə apologiya", "Naxçıvan həqiqətləri", "Vanqa", "Qorxulu Rasputin", "İvanovka nümunəsi" və digər çoxsaylı sənədli filmlərin müəllifidir. "Salnamə" Sənədli Filmlər Studiyasinda "Təxəllüsü Mixaylo", "Sualtı səltənət" sənədli filmlərinin redaktoru olub. ApaTV-də "İlham Tumasla 40 dəqiqə" müəllif-layihəsinin aparıcısı olub. 2017-ci ildə APA tv-dən ayrılıb. "Gizli tarix", "Dünyanın gizli ocağı: Vatikan", "Casusluq, kəşfiyyat, müharibə tarixindən", "Amansız qətllər", "Dünyanın gizli tarixi: İblislər və mələklər", "Gizli cinayətlər", "Prezidentə sui-qəsd" kitablarının, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Natiq Qasımovun həyatından bəhs edən "Məbəd döyüşçüləri" romanının müəllifidir.

Ssenari müəllifi kimi

1. Yeraltı və yerüstü xəzinə (film, 2007) (qısametrajlı sənədli film)
2. 114=18.51. 18.51 dəqiqəlik fəlsəfi-eksperimental ballada (film, 2010) (qısametrajlı sənədli film)
3. Akademik (film, 2010)
4. 21-ci ilin payızı (film, 2011) (qısametrajlı sənədli film)
5. Bir qəzanın tarixçəsi (film) (sənədli film)
6. Cümhuriyyət qurbanları (film) (sənədli film)
7. Heydər Əliyevə apologiya (film) (sənədli film)
8. Naxçıvan həqiqətləri (film) (sənədli film)

Unudulmuş Qəhrəman

Çarın sevimli xanı

Türk sevdalısı-Nuru Paşa

İnqilab və ölüm şairi

Napoleonun cangüdəni

Brejnev zamanı, yaxud da zamanın Brejnevi

Sovetin son mogikanı

Gələcəyi görən kor Vanqa

Birinci demokratın ölümü

Kreml fatehi

Divanə və dahi Landau

Reyxin Bakı planı

Hər gecənin gündüzü vardır

Qorxulu Rasputin

Düdəngidən Berlinə gedən yol

Qanlı imperiyanın sonu

Ənvər paşa: mələkmi, iblismi?

Diktatorun sadiq qulları

Çox yorğunam, kapitan!

Novruzun gizli qatarı

Quldur Razinin gizli xəzinəsi

Elvis Presli müamması

114=18.51

Deman yolu, Deman köçü

Sən kimsən, kamikadze?

Qar Adamın sirri

Səfirin ölümü

Tənha gəminin balladası

Əfsanəvi gözəlin xəyanəti

Bir qətlin iki qurbanı

Qərib yurdum-İrəvan

Sadə və qeyri-adi- Volf Messinq

Rixard Zorge

Şirin yalan

Kubalı Don Kixot

Şimşək ömrü

Musiqi imperatotu

Qəhrəmanlıq və eşq dastanı

Prezident gözəli

Şanel əfsanəsi

Qarabağın qalıb generalı

İsthiqlala Azərbaycan yardımı

2012-son, yoxsa başlanğıc?

Yalançı Şmidt əfsanəsi

Məğlubedilməz Lev

Yesenin Bakıda

Zəngəzur Aslanı

Rejissor kimi

1. 114=18.51. 18.51 dəqiqəlik fəlsəfi-eksperimental ballada (film, 2010) (qısametrajlı sənədli film)
2. Qəhrəman kənd — Əlibəyli (film, 2013) (qısametrajlı sənədli film)