Sezar şifrəsi — mətni şifrə halına çevirən sistem. Belə ki, bu sistem sayəsində mətn şifrələnir və o şifrəni bilən şəxs tərəfindən oxunula bilir.

Məşhur Roma sərkərdəsi Yuli Sezarın adı ilə bağlıdı. Bəzi mənbələrdə qeyd edilir ki, o yazışmalar zamanı bu sistemdən istifadə edirdi. Adi latın əlifba yazılırdı, sonra onun altında həmin əlifba, lakin sola hərf dövri sürüşmə ilə yazılırdı. Sezar şifrəsini yerini dəişmə (əvəz etmə) şifrə kimi təsnif etmək olur. Şifrənin mükəmməlləşdirilmiş formasına Vijiner şifrəsi deyilir. Müasir kriptoqrafiyada Sezar şifrəsi dözümsüz kimi sayılır.

${\displaystyle y=(x+k)\ mod\ n}$

${\displaystyle x=(y+n-(k\ mod\ n))\ mod\ n}$

${\displaystyle ~x}$ — açıq tekstin simvolu, ${\displaystyle ~y}$ — şifrələnmiş tekstin simvolu, ${\displaystyle ~n}$ — əlifbanın gücü, ${\displaystyle ~k}$ — açar.

Fərz edək ki ${\displaystyle k=4}$. Onda "V" hərifi yerini dəişərək "A" hərifi olacak:

Əsas əlifba: ABCÇDEƏFGĞHXIİJKQLMNOÖPRSŞTUÜVYZ

Şifrələnmiş: ÇDEƏFGĞHXIİJKQLMNOÖPRSŞTUÜVYZABC

Mətn:

vikipediya açıq ensiklopediya

Şifrələnmiş mətn:

aqmqşgfqbç çəkn gpuqmorşgfqbç

• David Kahn, The Codebreakers — The Story of Secret Writing, 1967. ISBN 0-684-83130-9.
• F.L. Bauer, Decrypted Secrets, 2nd edition, 2000, Springer. ISBN 3-540-66871-3.
• Chris Savarese and Brian Hart, The Caesar Cipher 2009-04-17 at the Wayback Machine, 1999