S:Müəllif:İmadəddin Nəsimi

←İ hərfi ilə müəlliflər

İmadəddin Nəsimi
(1369–1417)

Həmçinin baxın: Bioqrafiyası • Sitatları Azərbaycanlı şair

Qəzəlləri

Afərin olsun nigarın zülfü ilə qaşinə
Afitabın tələtindən mahi-taban ru tutar
Allahü əkbər, ey sənəm, hüsnündə heyran olmuşam
Aləmdə bu gün əhdi bütün yar ələ girməz
Apardı könlümü bir çeşmi-məxmur
Apardı könlümü məndən bu gün ol cənnətin huri
Ay ilə gün sücud edər surəti-canfəzayinə
Ayrılıqdan yar mənim bağrımı büryan eylədi
Aşiq bəla yolunda gərək kim, həmul ola
Bahar oldu, gəl ey dilbər, tamaşa qıl bu gülzarə
Bağrımnı dəlür navəki-hicrani-filani
Başını top eyləgil, gir vəhdətin meydanına
Bir cəfakeş aşiqəm, ey yar, səndən dönməzəm
Bir dəxi görmək camalın könlüm, ey can, arzular
Bir saqiyi-baqi ki, vəfa qıldı vüsalə
Bu nə adətdir, ey türki-pərizad
Bu necə qəddü qamətdir ki, bənzər sərvi-balayə
Bənövşə zülfünü salmış gül üzrə ənbərin sayə
Bərgi-nəsrin üzrə mişkin zülfünü dam eyləmə
Boyundur sidrəvü tuba, dodağın abi-heyvandır
Cahan üzün günəşindən münəvvər olmuşdur
Camalın əksi, ey dilbər, nəyə kim düşdü al eylər
Camalın fitnəsi tutdu cahanı
Camalın rövzeyi-rizvan deyilmi
Camalın tələti gülzara bənzər
Camalındır həqqin zatü sifatı
Can eşqə düşdü, ey könül, yarəb, nədir tədbirimiz
Cana, üz istivasına şəqqül-qəmər gərək
Cana, sən candan nə kim, gəlsə cigərlər ağrımaz
Canana mənim sevdiyimi can bilir ancaq
Canda ki, eşq olmadı, dildə xəbər nə faidə
Candan çıxarmazam sənin, ey can, xəyalını
Canıma düşdü firqətin, gör ki, nə nar içindəyəm
Canımı qıldım fəda şol dilbərin didarına
Canımın, cana, vüsalın can içində canıdır
Canımı yandırdı şövqün, ey nigarım, qandasan
Cənnəti-ədn imiş üzün, üştə ləbin də kövsəri
Çəkəli əynimə bu sikkeyi-mərdan kəpənək
Çıxar pənbə qulağından, gözün aç
Çünki rəf’ oldu üzündən, ey şəhi-xuban, niqab
Daldım yenə bir bəhrə ki, ümman dəxi bilməz
Dərdə müştaq olmayan kimdir ki, dərman istəyə
Dərdü qəm ilə yandı könül, yar bulunmaz
Dərdmənd etdin məni, ey dərdə dərman erməni
Dil bazarçısı yalandır, varmazam bazarinə
Dil bəri eylə, ey könül, keç qamudan ki, qamudan
Dilbəra, dil səndən özgə bir dəxi yar istəməz
Dilbəra, eşqində aləm sərbəsər qovğa çəkər
Dilbəra, mən səndən ayru ömrü canı neylərəm
Dilbəra, şəmsüzzühadır ayəti-rüxsarınız
Dildarə müştaq oldu can, anın camalın arzular
Dil sənin şirin kəlamıntək kəlim olmuşdurur
Dinin günəşi, dünyada imanım əfəndi
Dinləgil bu sözü ki, candır söz
Dünü gün müntəzifəm mən ki, bu pərgar nədir
Dünya duracaq yer deyil, ey can, səfər eylə!
Düşdü könül ala gözün ağınavü qərasinə
Düşdü yenə dəli könül gözlərinin xəyalinə
Düşdüm əzəldə zülfünə, dam olmadan hənuz
Düşmüş müənbər sünbülün xurşidi-taban üstünə
Düşürmüş ənbərin zülyfün hümayun kölgəsin ayə
Dodağın qənd imiş, bal anda neylər
Ey badi-səba, məndən ilət yarə səlamı
Ey diriğa kim, cahanda yarü həmdəm kəmdürür
Ey əlləzi-yüvəsvis, taətlərin həbadır
Ey əzəli can ilə cananımız
Ey müsəlmanlar, mədəd, ol yar pünhan ayrılır
Ey nəsimi-sübhdəm, billah, şu yarım xoşmudur
Ey camalın ərşi-rəhman qabiə-qövseyn qaşınız
Ey gülüm, ey sünbülüm, ey susənim, ey ənbərim
Ey həbibim, dilbərim, vey sevgili yarım mənim
Ey Məsihadəm, niyə can vermədin cansızlara?
Ey nafeyi-Çin saçın siyahı
Ey nazı çox dilbər, məni yandırma hicrin narinə
Ey nuri-dilü didə, didarına müştaqəm
Ey rüxün gülzari-cənnət, saçların reyhanıdır
Ey üzün nuri-təcəlli, məniyi-iman budur
Ey üzün şənində münzəl ayəti-Allahu nur
Eyşü tərəb yari gül, üzar ilə xoşdu
Ey üzü gül, ləbləri mərcanımız
Ey üzün “nəsrün-minəllah”, vey saçın “fəthün-qərib”
Əcəb lə’linmi şol, ya cani-əhbab?
Əcəba, bu huri üzlü məhi-bədr, ya pərimi
Əhdə vəfa eylədi yari-vəfadarımız
Ənbərin zülfün, nigara, bağladı divanəni
Fəraqı çəkməyən aşiq vüsalın qədrini bilməz
Firqət içində yanıram, dərdimə eylə çarə gəl
Firqət içində yürəgim gör ki, nə parə-parədir
Firqətin dərdi, nigara, bağrımı qan eylədi
Firqətin dərdindən, ey can, yürəgim qan oldu, gəl!
Firqətin yandırdı bağrımı, yürəgim qan oldu, gəl!
Firqətindən, dilbəra, könlüm pərişan oldu, gəl!
Gə, gə, gə, gəl ki, seviram sə, sə, sə, sən mehi-Çini
Gəl, ey dilbər ki, müştaqam, səni görmək dilər könlüm
Gəl, ey dilbər, məni gör kim, necə xoş yanaram sənsiz
Gəlgil ki, müştaq olmuşam şirin ləbin gül qəndinə
Gəlgil ki, qapdı şövqi-cəmalın qərarımı
Gəlgil ki, səndən ayru müştaqə can gərəkməz
Gərçi fəraqə düşmüşəm, eyni-vüsal içindəyəm
Gətir, gətir, gətir ol kaseyi rəvanpərvər
Görün ki, bəhri-məani nə qəsdi-can eylər
Gördüm camalın şəmini rövşən, məhi-taban budur
Gözlərim yarın qəmindən axıdar dürdanəyi
Gözümdən dəmbədəm axan qəmindən su degil, qandır
Götür niqabını xəlqə görün, ey şəmsü qəmər
Güli-tərdən gülicək, arizinə ma tökülür
Gülşəni-firdövs edər can bağrını vəsli-həbib
Getməgə əzm eyləmişsən, ey dilaram, eyləmə
Həbiba, firqətin saldı məlalə
Həbibim, izzətim, canım, cahanım
Hər kim ki, müştaq olmadı şol dilbərin didarinə
Həsrət yaşı hər ləhzə qılır bənzimizi saz
Hüsnün təala şanəhü sünində heyran olmuşam
Hüsnün, təbarəkallah, ənvari-ləmyəzəldir
Hüsnünə heyran durur hurü mələk
Hüsnünə sübhanəhü kim ki, şəhid olmadı
Kəbə üzündür, ey sənəm, üzünədir sücudumuz
Kim aydır kim, üzün gülnara bənzər
Könlümün şəhrini çün kim, eylədi yəğmayi-eşq
Könlümün viranəsində gənci-pünhan bulmuşam
Könlümdə mənim eşqi-camalın əzəlidir
Könül sarayına mehri buraxdı ta tabi
Qara saçın ki, zülmatındadur nur
Qaşın vəhyi bizə bürhan irişdi
Qibləgahımdır Əli
Lə’lin meyi-ələst idi cam olmadan hənuz
Ləbinə əhli-nəzər can dedilər, gerçəkmiş
Ləbinə əhli-nəzər çeşmeyi-heyvan dedilər
Ləblərin şərbətinə çeşmeyi-heyvan susadı
Mahi-tabandır üzün, ey afitabi-xavəri
Mana sənsiz cahanü can gərəkməz
Mən mülki-cəhan, cəhan mənəm, mən
Mən ki, dərvişəm, fəqirəm, padişahi-aləməm
Məndə sığar iki cahan, mən bu cahanə sığmazam
Məndən üzün yaşırma kim, səcdəgahım oldur
Mənim rəhbanımü deyrim, səlibim, dinim, imanım
Mənim yari-vəfadarım, gəl axır
Məhəbbət möhkəm işdir, qafil olma
Mərhəba, ey bəhri-zatın gövhəri-yekdanəsi
Mərhəba, xoş gəldin, ey dildar, xoş gördük səni
Mərhəba, xoş gəldin, ey ruhi-rəvanım, mərhəba!
Mətləi-hüsnün, ey sənəm, məzhəri-layəzalidir
Mişkin saçın hər tarəsin iki cahana verməzəm
Mişkin saçın səvadına mişki-Xəta derəm
Mövsimi-novruzü neysan
Müənbər sünbülün, şaha, güli-siraba pürçindir
Mehri-rüxün tabına düşdü könül yanədir
Nagəhan könlümə düşdü şurişi-qovğayi-eşq
Neylərəm mən bunda durub, çünki dildar andadır
Nə süni-paki-yəzdansan, a dilbər
Nigarım, dilbərim, yarım, ənisim, munisim, canım
Nuri-təcəlli şö’ləsi düşdü əzəldən alına
Rəhməti gəldi irişdi fəzli-rəhmanın yenə
Rəvamıdır, rəvamıdır, həbibi
Salıbdır daneyi-xalın könüllər quşuna çinə
Şahidi-laşərikə ləh şol sənəmin camalıdır
Şəha, çün surətin Fürqanımızdır
Səba zülfün nəsimindən cahanı cümlə can etdi
Şəha, könlüm pərişan oldu sənsiz
Şəha, könlümdə daim bir həvəs var
Səhərdə gül üzün şaha, çü gülşəndə gülab oynar
Sən mana yar ol ki, könlüm bir dəxi yar istəməz
Şənbə günü mən uğradım ol sərvi-rəvanə
Səndən iraq, ey sənəm, şamü səhər yanaram
Sənəma, üzün gülündən gülə-gülə gül utandı
Sənin eşqindir, ey dilbər, mana həm mürşidü həm pir
Sənmisən, ey mahsurət, cənnətin eynində hur
Səfavü zövqi-dünyaya, könül, aldanma, al eylər
Sərvin qatında sidrəvü Tuba rəvan olur
Sünbülün əbrində gördüm uş məhi-taban gəlir
Sünbüli-zülfünün əgər qonşusu lalə düşməyə
Surəti-həqqə, ey sənəm, bədri-rüxündür ayinə
Surətin nəqşinə xəyal irəməz
Surətin nəqşində könlüm, ey sənəm, heyran olur
Surətin nəqşində hər kim görmədi nəqqaşını
Susadı könlüm nigarın lə’li-ruhəfzasinə
Şərbətin acı firqətin nuş edərəm şəkər kimi
Şol ləbi şirinə, yarəb, gər şəkər dersəm, nola?
Şol tamam ayın üzündən çünki rəf oldu niqab
Olmaya məstanə eynintək, şəha, məkkar kar
Ta ki, gəldi eşqin, ol mənliyi məndən qapdı
Ta kim, üzünü görmüşəm, hüsnündə heyran olmuşam
Ta üzün gördüm, nigara, qəmdən azad olmuşam
Təalallah ki, sünidən sənintək xoş camal eylər
Tutdu gülzari-cahanı əbri-gövhərbar bar
Ümmana girən eşq ilə, dürdanəyə uğrar
Üzün güldür, ləbin ləli-şəkərbar
Üzün günündən, ey qəmər, ənvara düşmüşəm
Üzün bədri cahanın danəsidir
Üzün nuri-təcəlli məzhəridir
Üzünü surəti-rəhman oxurlar
Üzündə surəti-rəhmanı gördüm
Üzündür məqsədim, qibləm, ləbindir abi-heyvanım
Üzünü məndən nihan etmək dilərsən, etməgil!
Var bu cahandan özgə bizim bir cahanımız
Vəchdən dilbər götürmüşdür niqab
Vəchində peydadır sənin ənvari-zati-kibriya
Vəslin əcəb nə candır kim, canımış bəhası
Yanaram(İmadəddin Nəsimi)
Yandırdı şövqün canımı, ey dərdə dərman, qandasan
Yandırdı eşqin bağrımı, səndən mana dərman gərək
Yandırıcı firqətin yaxdı məni narinə
Yarəb, nə səbəbdəndir olur taqətimiz taq
Yarın cəfası cümlə vəfadır, cəfa degil
Yüz min cəfa qılsan mənə
Yarımı ayırdı məndən çərxi-qəddar,iştə gör
Zühur eylədi cümlə əşyada həq
Zülfün girehləri, sənəma, həlqə-həlqə tab
Zülfün gecəsi qədrdürür, al yanağın ay
Zülfünü ənbərfəşan etmək dilərsən, etməgil!

Qitələr

Bax şu dilberin oynuna

Məsnəvilər

Dəryayi-muhit

Rübailər

Rübailər (Nəsimi)