Mari El Respublikası (rus. Республика Марий Эл, mar. Марий Эл Республик, d.mari Мары Эл Республик) — Rusiya Federasiyası subyektlərindən biri. Mari xalqının keç

Finn-uqor tayfaları qədim zamanlardan Rusiyanın müasir Avropa hissəsinin ərazisində məskunlaşmışlar. Mari El Respublikasının ərazisində e.ə. birinci minilliyə aid arxeoloji mənbələr qorunub saxlanılmışdır. IX əsrdən etibarən marilər şərqə doğru hərəkət edən və Rostov, Qaliç, Yaroslavl, Suzdal, Vladimir və 1221-ci ildə Nijni Novqorod şəhərlərini quran slavyan və slavyan-fin xalqları ilə təmasda oldular. Tədricən xristianlığı qəbul adən qərb mariləri slavyanlaşaraq assimilyasiya oldular, xristianlığı qəbul etmək istəməyənlər isə şərqə qaçdılar.

Respublikanın ərazisi 23.2 min kvadrat kilometrdir *. Torpaqlarının 57%-i meşələrlə örtülüdür. Respublikada 476 çay axır. Bu axar sular ümumiyyətlə noyabr-aprel ayları arasında donur. Həmçinin 200 göl var. Mari El Şərqi Avropa düzənliyinin şərqində, Volqa çayının orta axınında yerləşir. Respublikanın əksər hissəsi Volqanın sol sahilində yerləşir.

Faydalı qazıntıları torf, gil, tikinti daşı, əhəng daşı, şüşə və silikat qumları, mineral bulaqlardır.

İqlimi uzun sürən soyuq qış və isti yayı ilə mülayim kontinentaldır. Noyabr ən küləkli aydır. Qış, bir qayda olaraq, noyabr ayında başlayır. Mari El Respublikası qış idman növləri ilə məşğul olmaq üçün əla yerdir. Bahar ümumiyyətlə, sərin və quru keçir. Canavar, qonur ayı, tülkü, sığın, vaşaq, qunduz, köstəbək kimi heyvanlar burada yaşayır.

Rosstatın məlumatına görə, respublikanın əhalisi 680 397 nəfərdir (2019). Əhalinin sıxlığı 29,11 nəfər/km²-dir(2019). Şəhər əhalisi 66,34 %-dir (2018). Yoşkar-Ola və Voljsk şəhər əhalisi, eləcə də Yoşkar-Ola ətrafı və respublikanın qərbindəki bir sıra kəndlərdə ruslar üstünlük təşkil edir. Kənd yerlərində mari əhalisi üstünlük təşkil edir. Tatarlar əsasən Yoşkar-Ola, Voljsk şəhərlərində və Zveniqovski, Mari-Turek, Medvedevski, Morkin, Parangin rayonlarında kompakt şəkildə yaşayırlar. Respublikada tatarların üstünlük təşkil etdiyi 36 yaşayış məntəqəsi, tatar dilinin tədris edildiyi 19 məktəb var. Tatar mədəniyyəti cəmiyyəti, Respublika Tatar Mədəniyyəti Mərkəzi fəaliyyət göstərir. Tatar dilində qəzet nəşr olunur, televiziya şousu verilir.

	1926 il nəfər	%	1939 nəfər	%	1959 il nəfər	%	1979 il чел.	%	1989 nəfər	%	2002 il nəfər	%	2010 nəfər	%
Cəmi	482090	100,00 %	▲ 579610	100,00 %	▲ 647680	100,00 %	▲ 704207	100,00 %	▲ 749332	100,00 %	▼ 727979	100,00 %	▼ 696459	100,00 %
Ruslar	210016	43,56 %	▲ 266951	46,06 %	▲ 309514	47,79 %	▲ 334561	47,51 %	▲ 355973	47,51 %	▼ 345513	47,46 %	▼ 313947	45,08 %
Marilər	247979	51,44 %	▲ 273332	47,16 %	▲ 279450	43,15 %	▲ 306627	43,54 %	▲ 324349	43,29 %	▼ 312178	42,88 %	▼ 290863	41,76 %
Tatarlar	20219	4,19 %	▲ 27149	4,68 %	▲ 38821	5,99 %	▲ 40917	5,81 %	▲ 43850	5,85 %	▼ 43377	5,96 %	▼ 38357	5,51 %
Çuvaşlar	2184	0,45 %	▲ 5504	0,95 %	▲ 9065	1,40 %	▼ 8087	1,15 %	▲ 8993	1,20 %	▼ 7418	1,02 %	▼ 6025	0,87 %
Ukraynalılar	86	0,02 %	▲ 1805	0,31 %	▲ 2728	0,42 %	▲ 4454	0,63 %	▲ 5344	0,71 %	▼ 5097	0,70 %	▼ 3601	0,52 %
Udmurtlar	1205	0,25 %	▲ 1421	0,25 %	▲ 2481	0,38 %	▼ 2455	0,35 %	▲ 2457	0,33 %	▼ 2166	0,30 %	▼ 1932	0,28 %
Ermənilər	2	0,00 %	▲ 52	0,01 %	▲ 292	0,05 %	▲ 652	0,09 %	▼ 440	0,06 %	▲ 1104	0,15 %	▼ 1003	0,14 %
Beloruslar	49	0,01 %	▲ 357	0,06 %	▲ 750	0,12 %	▲ 1249	0,18 %	▲ 1404	0,19 %	▲ 1406	0,19 %	▼ 940	0,13 %
Mordvalar	42	0,01 %	▲ 1618	0,28 %	▼ 1613	0,25 %	▲ 1686	0,24 %	▲ 1749	0,23 %	▼ 1255	0,17 %	▼ 862	0,12 %
Azərbaycanlılar	-	-	22	0,00 %	▲ 165	0,03 %	▲ 224	0,03 %	▲ 520	0,07 %	▲ 1157	0,16 %	▼ 844	0,12 %

Aparıcı sənaye sahələri — maşınqayırma və metal emalı (alət və cihazlar, avtomatlaşdırma vasitələri), meşə, ağac emalı və sellüloz-kağız, yüngül və yeyinti (ət və süd). Əsas sənaye mərkəzləri Yoşkar—Ola, Voljsk şəhərləridir. Kənd təsərrüfatının aparıcı sahəsi heyvandarlıqdır (südçülük və ət-südçülük, donuzçuluq, qoyunçuluq, quşçuluq, keçi yetişdirmə). Həmçinin taxıl (arpa, yulaf, çovdar, buğda) və yem bitkiləri, kətan, mayaotu, tərəvəz, kartof yetişdirilir.

• Yoşkar-Ola : 256.719 nəfər (2002-ci il siyahıya almasına əsasən)