Alfred Jarri (fr. Alfred Jarry, 8 sentyabr 1873[…], Laval – 1 noyabr 1907[…], Paris) — fransız yazıçı, romançı, dramaturq, absurdizmin əsas sələfi , patafizika

Alfred Jarri
Alfred Jarri
Təxəllüsü	Docteur Faustroll, Père Ubu, Alain Jans
Doğum tarixi	8 sentyabr 1873[…]
Doğum yeri	Laval;
Vəfat tarixi	1 noyabr 1907[…] (34 yaşında)
Vəfat yeri	Paris;
Vəfat səbəbi	vərəm
Dəfn yeri	Banyo qəbiristanlığı[d];
Təhsili	IV Henri Liseyi[d];
Fəaliyyəti	dramaturq, şair, romançı, yazıçı, rəssam-qravürçü[d], tənqidçi, vizual incəsənət rəssamı
Əsərlərinin dili	fransız dili
	Alfred Jarri Vikimənbədə
	Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Alfred Jarri (fr. Alfred Jarry, 8 sentyabr 1873^[…], Laval – 1 noyabr 1907^[…], Paris) — fransız yazıçı, romançı, dramaturq, absurdizmin əsas sələfi , patafizika terminin yaradıcısı.

Həyat və yaradıcılığı

A.Jarri. *Ubünün otantik portreti*, 1896

Bretanda tacir ailəsində anadan olmuşdur. 1879-cu ildə valideynlər ayrılarkən, uşaqlar anası ilə qaldı. Rennde təhsil aldı, sonra Parisdə IV Henri liseyində (müəllimlər arasında — Anri Berqson , sinif yoldaşları arasında — gələcək şair Leon-Pol-Farq və gələcək filoloq — Alber Tibode var idi). Ekol Normal məktəbində imtahanlar uğursuz keçdi,daha sonra Sorbonnada eyni nəticə aldı, heç bir zaman ali təhsil almadı.

Merkur de Frans metropoliten nəşriyyat evinə daxil olaraq Marsel Şvob və Remi de Qurmon ilə tanış olub, davamlı olaraq nüfuzlu yazar Raşildin evini ziyarət etmişdir. 1894-cü ildə burada "Kral Ubü" adlı kukla dramı ilk dəfə olaraq oxundu. 1896-cı ildə rejissor Orelyen Lünye-Po dramı səhnələşdirdikdən sonra mübahisə yaşanmışdır. Jarri Kolridjin və Stivensonun tərcümə etmişdir, K. D. Qrabbenin «Zarafat, satira, ironiya» komediyasını bərpa etmişdir.

Tanınma

Jarrinin yaradıcılığı Apolliner və sürealistlər yenidən bərpa etmişdilər. 1926-cı ildə Antonen Arto Vitrak Roje və Aron Rober ilə birgə «Alfred Jarri teatrı» əsasını qoymuşdular. Laval şəhərində Osip Tsadkinin əsəri olan Jarriyə heykəl ucadılmışdır.

Əsas əsərləri

Minutes de sable mémorial (1894, şeir)
Ubu Roi (1894, nəş. 1896)
Les Jours et les Nuits (1897, roman)
Ubu enchaîné (1900)
Le Surmâle (1902, roman)
Ubu sur la Butte (1906)
Gestes et opinions du docteur Faustroll, pataphysicien (nəş.1911)

Rus dilində nəşrlər

[Стихотворения. Драма. Проза] // Бретон А. Антология чёрного юмора. М.: Carte Blanche, 1999. С. 289—307.
[Стихи] // Семь веков французской поэзии в русских переводах. СПб.: Евразия, 1999. С. 519.
[Стихи] // Вадим Козовой. Французская поэзия: Антология. М.: Дом интеллектуальной книги, 2001. С. 153—155.
Убю король и другие произведения. М.: Б. С. Г.-Пресс, 2002.
Любовь преходящая. Любовь абсолютная. М.: Астрель, 2010. 224 с. ISBN 978-5-17-064471-1, ISBN 978-5-271-26441-2

Film

1997 - Papaşa Ubyü / Père Ubu (rej. Xynrix Zabl / Heinrich Sabl)

Yazıçı haqqında ədəbiyyat

Arnaud N. Alfred Jarry, d’Ubu roi au Docteur Faustroll. Paris: La Table Ronde, 1974
Beaumont K. Alfred Jarry: a critical and biographical study. New York: St. Martin’s Press, 1984
Béhar H. La dramaturgie d’Alfred Jarry. Paris: Champion, 2003.
David S.-C. Alfred Jarry, le secret des origines. Paris: PUF, 2003
Besnier P. Alfred Jarry. Paris: Fayard, 2005
Fell J. Alfred Jarry: an imagination in revolt. Madison: Fairleigh Dickinson University Press, 2005
Рашильд. Альфред Жарри, или Сверхмужчина изящной словесности// Французский символизм. Драматургия и театр. СПб: Гуманитарная академия; Гиперион, 2000, с.229—231
Делёз Ж. Один неведомый предшественник Хайдеггера: Альфред Жарри// Он же. Критика и клиника. СПб: Machina, 2002, с.125-136
Таганов А. Н. Буффонное слово в творчестве Альфреда Жарри (Оперетта-буфф «Леда») // Художественное слово в пространстве культуры. Функции и трансформации. Иваново: ИвГУ, 2006. С. 85-92.
Таганов А. Н. Жанр альманаха в творчестве Альфреда Жарри // Малые жанры: Теория и история: Сб. науч. тр. Иваново: Иван. гос. ун-т, 2006.
Хьюгилл Э. ’Патафизика: Бесполезный путеводитель / Пер. с англ. В. Садовского; общ. ред. С. Дубина. М.: Гилея, 2017. С. 321–376.==